Mentaliseren bevorderende therapie voor psychotische stoornissen
1 april 2019

Mentaliseren bevorderende therapie voor psychotische stoornissen

Jonas Weijers is promovendus en GZ-psycholoog in opleiding en presenteert op 3 april, tijdens het voorjaarcongres in Maastricht, zijn onderzoek over over mentaliseren bevorderende therapie voor psychotische stoornissen (MBT-P).

Wat is mentaliseren?
“Mentaliseren is het kunnen begrijpen van je eigen gedrag en dat van anderen in termen van mentale toestanden zoals emoties, gedachtes en overtuigingen. Mensen die goed kunnen mentaliseren zijn in staat zich in te leven in anderen en zijn daarmee vaak ook sociaal vaardig. Mensen die minder goed kunnen mentaliseren hebben moeite met sociale interactie omdat zij zich minder goed kunnen voorstellen wat er in anderen omgaat.”

“Mensen met een psychotische stoornis mentaliseren minder goed en hebben waarschijnlijk daardoor ook meer moeite met sociale interactie. Ons onderzoek heeft onderzocht of MBT-P van toegevoegde waarde is aan de gebruikelijke behandeling voor psychotische stoornissen”, vertelt Jonas.

Resultaten onderzoek
Mensen die MBT-P kregen naast de gebruikelijke behandeling scoorden niet significant hoger op sociaal functioneren dan mensen die de gebruikelijke behandeling kregen. Participanten gingen in beide condities vooruit op het gebied van sociaal functioneren, wat meer in De MBT-P groep maar dit verschil met de gebruikelijke behandeling was niet significant. 

Er zijn wel enkele indicaties dat MBT-P het mentaliserend vermogen verbetert en zorgt voor een reductie van sociale stress in de nabijheid van anderen. Een mogelijke verklaring voor het gebrek aan effect op sociaal functioneren is dat onze participantengroep aan het begin al relatief goed functioneerde. Mogelijk durfden alleen de relatief goed functionerende patiënten mee te doen.

Dit kan een ‘plafondeffect’ hebben veroorzaakt, waarbij patiënten niet veel verder vooruitgaan. Ook lijkt MBT-P vooral voor de patiënten met een relatief recente psychose meer effect te hebben gehad dan de meer chronische patiënten. Bij deze groep zagen we grotere verschillen tussen MBT-P en de gebruikelijke behandeling.

Jouw visie op de toekomst
Ik denk dat in de toekomst binnen de psychiatrie de individuele ervaring van de patiënt weer meer centraal komt te staan en dat er op persoonlijk vlak gekeken wordt waar de patiënt tegen aanloopt, maar vooral ook wat hij nog wél kan. Ook denk ik dat er meer oog zal zijn voor de omgevingsfactoren van de patiënt. Goede sociale contacten blijken namelijk zeer belangrijk voor de menselijk gezondheid en eenzaamheid speelt aantoonbaar een rol in het ontstaan en de instandhouding van psychotische stoornissen.

Hoe ervaar je opleiding tot GZ psycholoog?
De opleiding tot GZ-Psycholoog is tot nu toe erg stimulerend. Er wordt een breed palet aan theoretische kaders geboden van waaruit gedacht kan worden over casuïstiek. Dat is een zeer waardevolle aanvulling, omdat we als psycholoog in de praktijk ook een veelvuldigheid van klachten en ziektebeelden tegenkomen. 

Er is ook veel aandacht voor praktische zaken. Bijvoorbeeld hoe doe ik een goede intake en hoe bepaal ik welke behandeling geschikt is voor welke patiënt? Die kennis is meteen goed inzetbaar. In tegenstelling tot promotieonderzoek, waar je op het gebied van één onderwerp de diepte ingaat, wordt de GZ-psycholoog breed opgeleid.
 

Print