Drie vragen aan Yvonne van der Zalm over onderzoek naar clozapine
6 april 2018

Drie vragen aan Yvonne van der Zalm over onderzoek naar clozapine

Psychiatrisch verpleegkundige en Promovendus Onderzoekslijn Psychotische Stoornissen, Yvonne van der Zalm, werkt bij GGZ Rivierduinen en de Universiteit van Maastricht. Ze is 15 jaar werkzaam geweest als psychiatrisch verpleegkundige op een afdeling waar veel patiƫnten clozapine gebruiken. Vanaf 1 januari 2015 doet zij onderzoek naar de monitoring rondom clozapine.

Op 8 april geeft Yvonne van der Zalm een lezing tijdens het Schizofreniecongres in Florence over de over de trial die in GGZ Rivierduinen (en drie nadere GGZ-instellingen) is gehouden naar het inschakelen van de verpleegkundig specialist bij het instellen op clozapine. In dit interview vertelt Yvonne meer over Clozapine, het onderzoek en beoogde resultaten.

Wat is Clozapine?
Clozapine is het enige antipsychoticum dat bewezen effectief is bij patiënten met een therapie-resistente psychose. Als twee andere antipsychotica onvoldoende effect hadden, zou dus clozapine voorgeschreven moeten worden volgens de richtlijnen. Dat het nog te weinig wordt voorgeschreven heeft o.a. te maken met de arbeidsintensieve monitoring: de eerste 18 weken moet er wekelijks bloed geprikt worden om gevaarlijke bijwerkingen te voorkomen.

Kun je wat meer vertellen over het onderzoek en zijn er al resultaten die je kunt delen?
De doelen van dit onderzoek waren drieledig:
1)Onderzoeken of clozapine-monitoring door de verpleegkundig specialist minstens net zo veilig was als monitoring door de psychiater;
 2) onderzoeken of meer patiënten op clozapine zouden worden ingesteld als er een verpleegkundig specialist beschikbaar was voor de monitoring;
3) onderzoeken of patiënten minder vaak voortijdig met clozapine zouden stoppen als de verpleegkundig specialist de monitoring deed.

Aan dit gerandomiseerde onderzoek hebben 23 FACT-teams meegedaan, waarvan 11 van GGZ Rivierduinen. In de helft van de teams is de verpleegkundig specialist getraind om de clozapine-monitoring uit te kunnen uitvoeren. Tijdens een inclusie-periode van 15 maanden zijn alle patiënten die begonnen met clozapine 18 weken lang gevolgd.

Kun je wat meer vertellen over de resultaten van het onderzoek?
De resultaten van de trial laten zien dat clozapine-monitoring door de verpleegkundig specialist minstens net zo veilig is als monitoring door de psychiater. Er zijn ook geen verschillen tussen de groepen in de duur van clozapine-gebruik. In de conditie waarin de verpleegkundig specialist de monitoringtaken heeft uitgevoerd zijn veel meer patiënten in gesteld op clozapine vergeleken met de controlegroep, namelijk 48 ten opzichte van 18 in de groep waarin de psychiater de monitoring zelf moest doen.

Dit onderzoek laat zien dat het gebruik van clozapine, onder mensen die dit middel nodig hebben, flink kan toenemen als de verpleegkundig specialist beschikbaar is voor de monitoringtaken.

Wat hoop je te bereiken met het onderzoek?
We hopen dat dit onderzoek eraan kan bijdragen dat meer patiënten, bij wie andere antipsychotica niet werken, met clozapine behandeld gaan worden.

Print