Wanneer iemand te maken krijgt met een ernstige, schokkende, onverwachte gebeurtenis, zoals bijvoorbeeld een ongeluk, een verkrachting of een andere vorm van geweld is dat voor de betrokkene een traumatische ervaring. Zo’n traumatische ervaring veroorzaakt een psychische verwonding (psychotrauma) en kan leiden tot (tijdelijke) verschijnselen als een shocktoestand, angst, slapeloosheid, piekeren, spanning en onrust.
Over het algemeen slagen mensen er in om het psychotrauma zelf of met behulp van naasten te boven te komen. Bij een klein deel van de mensen die zo’n psychotrauma hebben doorgemaakt, blijven de verschijnselen langdurig bestaan. Dat wordt een posttraumatische stress-stoornis (PTSS) genoemd.
Hoe herkent u een posttraumatische stress-stoornis?
Bij een PTSS komen de volgende klachten voor:
- gevoelens van spanning en onrust die vóór de gebeurtenis niet aanwezig waren;
- herbelevingen van de traumatische gebeurtenis(sen);
- vermijding van prikkels die in verband gebracht kunnen worden met de gebeurtenis;
- prikkelbaarheid of woede-uitbarstingen;
- slecht slapen en nachtmerries;
- heftige schrikreacties;
- hevig transpireren;
- geheugenverlies van de periode voor de traumatische gebeurtenis;
- verminderde belangstelling voor gebruikelijke activiteiten, andere mensen of de toekomst;
- concentratieproblemen.
Wat zijn de oorzaken?
Verschijnselen van een PTSS ontstaan alleen na een psychotrauma en meestal kort na de gebeurtenis. Een enkele keer ontstaan de klachten pas na vele maanden of jaren. Verschillende factoren zijn van belang bij de vraag waarom sommige mensen een PTSS ontwikkelen na een trauma en andere niet. Dat zijn de aard van de gebeurtenis, de ernst, duur en de betekenis ervan voor het individu. De biologische kwetsbaarheid van het individu lijkt ook een rol te spelen bij het ontstaan van een PTSS. Bij mensen met een PTSS is de regulering van het stresshormoon cortisol soms uit balans.
Wat zijn de gevolgen?
Een PTSS heeft veel negatieve gevolgen voor de betrokkene en zijn of haar directe omgeving. Wanneer de verschijnselen langdurig aanhouden, kunnen andere psychische stoornissen ontstaan, zoals depressies en andere angststoornissen. Mensen met een PTSS vervreemden soms van hun naasten, ze verliezen zelfvertrouwen of worden achterdochtig. Sommigen gaan te veel alcohol, drugs of rustgevende middelen gebruiken. Werken wordt moeilijk door de uitputting ze kunnen ervaren. Ze kunnen zichzelf terugtrekken, sociale contacten verbreken en vereenzamen.
Feiten en cijfers
- Ongeveer tachtig procent van alle mensen maakt een gebeurtenis mee die als buitengewoon heftig ervaren kan worden.
- Tien procent van de mensen die een psychotrauma hebben meegemaakt, krijgt een PTSS.
- Meer dan de helft van de mensen met een PTSS heeft zonder behandeling na vijf jaar nog steeds ernstige klachten
Hulp zoeken
Bovenstaande informatie is niet volledig of bedoeld en/of geschikt om een diagnose te stellen. Als u de beschreven klachten herkent, neem dan contact op met uw huisarts. Deze kan u zo nodig doorverwijzen.
|
|